casino maxi1xbet

Dark Entries Logo

7.519 items

   

Řyvind Torvund
The Exotica Album
Ambient - Ethnic - Experimental - Hedendaags klassiek - Jazz
17/03/2019 : Řyvind Torvund - The Exotica Album
Hubro  Hubro
17/03/2019, Henk Vereecken

Albums van het Noorse label Hubro staan meestal voor avontuurlijke experimentele jazz albums die in de praktijk vaak veel meer hebben van post rock of van pure avant garde van hoog niveau. Meestal laat ik ze aan collega Paul Van de Gehuchte omdat het soms toch niet 100% mijn genre is en omdat ik weet dat ze hem beter liggen, getuige de hoge scores die hij ze doorgaans toebedeelt. Een uitzondering zijn de albums van Erland Dahlen waarvan ik er twee besprak. Maar nu waren er toch ook twee uitgaven bij die mij erg nieuwsgierig maakten. Het ene, “The Age Of Sleeplessness” van Ståle Storløkken, was een soort space age music en het andere heette “The Exotica Album”. En de laatste tijd ben ik toevallig nogal geïnteresseerd in die twee genres.

Vanwaar mijn 'plotse' interesse in 'exotica' zult u zich misschien afvragen, een genre dat je toch wel als erg 'un-goth' kan bestempelen? Wel, dat zal ik eens uitleggen zie. Ik ben reeds lange tijd fan van surfrock, een genre dat ontstond begin jaren 60 en dat de onmiddellijke voorloper is van garagerock en daarmee van punk. Een meer hedendaagse variant van het genre is trouwens surfpunk (bands als Man Or Astro-Man? en The Mummies). De vingervlugge surfrock gitarist Dick Dale (die van “Misirlou”) wordt door sommigen zelfs beschouwd als 'de godfather van heavy metal'.

Bij surf denken veel mensen spontaan aan The Beach Boys maar die zijn eigenlijk een erg atypische vertegenwoordiger van het genre. Wél van de vocale variant, maar laat 90% van de surfrockbands nu net instrumentaal zijn. Veel surfrockbands zijn Amerikaans (daar is het gerne ontstaan) of anders Brits. Directe voorlopers eind jaren 50 waren Amerikaanse instrumentale rock'n'roll bands als Johnny & The Hurricanes (“Red River Rock”) en The Champs (“Tequila”) die ook reeds met Latijns-Amerikaanse invloeden stoeiden. Bekende namen van typische surfrockbands uit de USA zijn The Surfaris en The Ventures. Brits waren dan weer The Shadows en mijn absolute lieveling The Tornadoes (met de geniale producer Joe Meek). Maar het genre ging al snel wereldwijd. In Zweden bijvoorbeeld had men dan weer The Spotnicks en bij ons in België The Jokers.

En via The Jokers kwam ik bij exotica terecht. Dat ging zo. The Jokers kende ik van hun internationale surfrockhit “Tabou”. Groot was mijn verrassing toen ik ontdekte – wat ik dus eerst niet wist – dat The Jokers een Belgische en zelfs een Antwerpse band waren die dus in 1964 een wereldhit scoorden met “Tabou”. Nog groter was mijn verrassing toen bleek dat de nonkel (de 'oom' voor de Nederlandse lezer) van een van mijn maten uit de new wave scene (en tevens mijn kompaan bij het programma The Horny Hour op Radio Centraal) nog bij The Jokers had gespeeld. Die mens heette Tim Visterin. Heel lang speelde Tim Visterin eigenlijk niet bij The Jokers. Hij ging solo en scoorde in de Lage Landen een grote hit met zijn kleinkunst 'kinderlied' “De Vogel”. Maar we wijken een beetje af. Ik schafte me voor weinig geld op de rommelmarkt wat oude platen aan van The Jokers. Er circuleren massa's Jokers platen op Antwerpse rommelmarkten, de groep werd dan ook opgericht in 1959 op Linkeroever en werd hier ontzettend populair als een soort balorkest. En niet enkel in Antwerpen of België. Hun eerste LP “Beat Guitars” uit 1964 werd in meer dan 10 landen uitgebracht en in hetzelfde jaar werd hun versie van “Tabou” een wereldhit.

En toen bleek dat The Jokers nog (of liever: terug) bestonden en optraden in 't Werkhuys in Borgerhout! Ik erheen en op het concert bleek dat ik en mijn vrienden bij de jongste toeschouwers waren. De rest waren veelal gepensioneerden die behoorlijk wild aan het rock'n'roll dansen sloegen. The Jokers zelf waren ook al in de 70, tenminste toch de leden die er al van in de beginjaren bij waren zoals centrale figuur Ronny Sigo. Op het optreden zag ik eindelijk de kans om me The Jokers aan te schaffen op cd, een in eigen beheer uitgebrachte cd was het met opnieuw ingespeeld materiaal waaronder natuurlijk de grote hit “Tabou”. En toen zag ik dus bij de credits van de song dat er geen Vlaamse namen achter stonden maar wel de naam van ene 'A. Lyman'. “Tabou” was dus blijkbaar een cover, wat ik ook nog niet wist. Het bleek om Arthur Lyman te gaan en voor weinig geld bestelde ik in de Fat Kat een cd box van de man met 8 albums uit de jaren 50-60 en het originele “Taboo”. En dat was dus mijn kennismaking met het genre want Arthur Lyman bleek een van de grote namen te zijn uit het exotica genre, samen met onder meer Les Baxter en met Martin Denny die met zijn album “Exotica” een naam gaf aan het genre.

Typische exotica klinkt ontzettend sensueel en zwoel en ja, exotisch (duh) en is muzikaal een mix van novelty en soft jazz, vaak ook latin en vaak ook met Afrikaanse percussie met bongo's, conga's of tamtams. Enorm cheesy orgel of retro synth klanken horen er ook bij en (om ineens alle clichés op een hoop te gooien) vaak ook geluiden van tropische vogels en klotsende golven in een tropische baai, als het even kan ook 'jungle geluiden' en dat zijn naast de tamtams dan roepende apen of zelfs brullende leeuwen etc. Het genre heeft vaak een erg hoog camp en pastiche gehalte dat je automatisch doet denken aan bamboe en kokosnoten en cocktails in een tropische lagune setting omringd door exotische vrouwen met strooien rokjes en bloemenkransen, liefst topless (we verzamelen bewust alle clichés) of anders wel aan aan lianen slingerende figuren en Tarzan-films. Muzikaal is het genre erg verwant aan lounge en smooth jazz - eigenlijk is het een vroege vorm van ambient - en soms ook aan instrumentale rock'n'roll. Dat The Jokers hun surfrock versie maakten van Arthur Lymans “Taboo” is niet zo gek ver gezocht. Iemand moest het doen.

Want ja, de link tussen surf en exotica is dus heus niet ver gezocht. De gemeenschappelijke voorloper was jazz en surf heeft evenzeer een behoorlijk exotisch gehalte met 'exotische' stranden (die van Californië weliswaar), een voorliefde voor sensuele vrouwen en dingen als tequila sunrise (denk aan de The Champs hit "Tequila") of Cuba libre. The Shadows hadden een hit met “Kon-Tiki” (een typische exotica term) en The Jokers dus met “Tabou”. En dan had je nog albums als “The Sounds Of Exotic Island” (1960) en “Hawaii” (1963) van The Surfmen, die eigenlijk een jazz en exotica band waren en geen surfrock, maar enfin, de associatie en de links zijn nu wel duidelijk.

Exotica dus. Je associeert het spontaan met wuivende palmen, kokosnoten, bamboe en zonnige cocktails, met Honolulu en Hawaï, paradijselijke eilanden in de Caraïben of Polynesië maar evenzeer met Tarzan aan een liaan in de Congo. Je associeert het met soft sex films als “The Blue Lagoon” en met platenhoezen als die van Captain Sensible's “Happy Talk” die duidelijk een parodie is op het genre. Ik hou wel van exotica als ik in de mood ben en in ben voor iets meer luchtigs dan de zwartgallige gothic, zwaarmoedige postpunk, dodelijk serieuze prog of loodzware metal waar ik doorgaans naar luister. Het is ook een genre dat je best niet al te serieus neemt en de grens tussen camp en kitsch is er – zoals vaak – dun, maar het zit vaak ook vol humor en neemt zichzelf ook niet te serieus. In het genre verscheen trouwens ook heel veel brol van mensen die gemakkelijk een centje bij wilden verdienen aan de hype. Wie geïnteresseerd is in vroege synthesizermuziek en vroege elektronische composities, komt vaak ook gemakkelijk (zijdelings) in contact met het genre. Onder meer elektronisch pionier Raymond Scott wordt beschouwd als een voorloper van exotica.

Maar laten we het eindelijk eens over “The Exotica Album” (10 tracks, 45 minuten speelduur) van Øyvind Torvund hebben. Exotica uit Noorwegen. Op het eerste zicht slaat het als een tang op een varken. Op een album uit Noorwegen verwacht je van de rots- en waterpartijen op de cover dat ze een fjord uitbeelden in plaats van zoals hier het geval is, een tropische baai met palmen. Maar toch gaat het deze Noren wonderwel af, zoals andere Noren ook perfect wegkomen met de Americana rootsrock albums die we onlangs bespraken: Amund Maarud & Lucky Lips, Bjørn Berge en Mighty Magnolias.

Eerst en vooral: Øyvind Torvund is geen muzikant maar de componist van het album. Hij werd bijgestaan door muzikanten als Kjetil Møster (saxophoons & elektronica), Jørgen Træen (modular-synth & noise) en het BIT20 Ensemble onder leiding van Trond Madsen met een 16-tal muzikanten op fluit, klarinet, trombone, hoorn, fagot, trompet, viool, cello, piano, harp, bas en percussie.

Dit is echter geen 'typische' exotica, eerder een stijloefening met een knipoog. Maar dat kan je dus eigenlijk evenzeer zeggen van veel originele releases in het genre. In elk geval integreert en recycleert deze release wel een aantal van de typische clichés uit het genre, maar het leuke is dat ze telkenmale uit een synthesizer komen in plaats van dat het gesamplede field recordings zijn. In “Wind Up Paradise Birds” zitten bijvoorbeeld tussen de orkestrale jazz en hedendaags klassiek ook tsjilpende vogeltjes waarvan ik er bij elke luisterbeurt zekerder van werd dat het olijke getsjilp gewoon uit een synthesizer komt. En nu weet ik het wel zeker. We horen ook regendruppels als van een warme tropische regenbui, ook hier weer gegenereerd door een synthesizer, voorts horen we allerlei gesynthetiseerde jungle geluiden. Een paar keer zoals op openingstrack “Ritual 1”, horen we ook fluitwijsjes met de lippen zoals je ook regelmatig kan horen op Ennio Morricone albums. Ook de typische 'bamboe instrumenten' zouden wel eens gewoon uit de synthesizer kunnen komen. Hoogtepunt van het hoge tongue-in-cheek-gehalte is wel het duet voor bongo drums en ring-modulator dat ergens in het album zit. Stukken jazz en hedendaags klassiek, ambiente of loungy synthesizerklanken en Afrikaanse ritmes op conga's en bongo's vervolledigen de sound.

'Het album klinkt als John Zorn die met Stockhausen in Martin Denny’s kon-tiki lounge rondhangt', zegt ons de info sheet van Hubro en daar kan ik me perfect bij aansluiten. Grappig is dat onze promo verantwoordelijke Danny Quetin dit album op de redactietafel legde met de commentaar 'Tom & Jerry muziek'. Ietwat onrespectvol misschien maar ik snap perfect wat hij bedoelt want dit soort orkestjazz met allerlei weirde geluidjes associeer je inderdaad met de soundtrack van cartoons al zou ik niet voor Tom & Jerry gaan maar eerder voor Disney en “Jungle Book” (puur associatief want van de soundtrack van Jungle Book herinner ik me eigenlijk nog maar bitter weinig buiten een zingende beer).

En tegelijk zitten er in “The Exotica Album” een aantal voor het genre behoorlijk tegendraadse elementen zoals synthesizer geluidsstormen vol distortion in “Waking Up Again” en de saxofoon solo's in “Cave” die eerder lijken op wat John Zorn doet dan op de smooth jazz die we gewoon zijn van 'echte', enfin meer typische exotica albums.

We geven u nog de titels mee van de nog niet genoemde tracks want ze maken integraal deel uit van het tongue-in-cheek-gehalte van deze stijloefening pastiche met vette knipoog: “Starry Night”, “Rainforest Morning”, “Rainbow Crystal”, “Jungle Alarm”, “Out Of The Jungle”.

Is een mix van experimentele synthesizerelektronica, loungy jazz met uitspattingen à la John Zorn en hedendaags klassiek à la Stockhausen, exotica en een Disney Jungle Book sfeertje iets voor u? Leg dan uw oor maar eens te luisteren bij Øyvind Torvund. Ik vond het uitermate origineel en een erg boeiende luisterervaring.

Website

Henk Vereecken
17/03/2019

HomeContactSitemap
lees meer...
CONCERT BESPREKING : BLACK EASTER -Dag 2 - Neem er een loopje mee.

Ondanks onze warme oproep om toch wat massaler op het appel te verschijnen, moesten we bij het betreden van de Zappa tot onze teleurstelling vaststellen dat deze in dovemansoren was gevallen. Een spijtige zaak, zowel voor de organisatie, maar in de eerste plaats voor de afwezigheden, die, getuige de klinkende namen die vandaag op de Black ...

lees meer...
NIEUWS 23/04/2019 : Gothic USA!

Hoor ik daar een klaagzang? Er wordt geen gothic (rock) meer gemaakt? Foei. Gelukkig is er nog Oskar Terramortis, tegenwoordig labelbaas van het post gothic label, die voor ons eventjes 45 jawel, 45 actuele Amerikaanse acts uit het genre (interpreteer dit ruim en donker) op een rijtje zet en dit zomaar eventjes via bandcamp gratis en legaal ...

lees meer...
FOTO'S : Goethes Erben - @ BLack Easter Antwerpen, 21/04/2019 door Luc Luyten

lees meer...
FOTO'S : Daemonia Nymphe - @ BLack Easter Antwerpen, 21/04/2019 door Luc Luyten

lees meer...
FOTO'S : Jo Quail - @ BLack Easter Antwerpen, 21/04/2019 door Luc Luyten

lees meer...
CONCERT BESPREKING : BLACK EASTER -Dag 1 - De fun, de hits.

Black Easter, in het verleden was het tweemaal het door ons erg gesmaakte muzikale paradepaardje van Dark Entries webmaster/mede Peek-A-Boo oprichter Ward de Prins. Ward overleed vorig jaar geheel onverwacht, en wat zou er mooier zijn qua eerbetoon aan deze prachtige persoon dan nog eens een keertje zijn festival te laten doorgaan ter zijner ...

lees meer...
NIEUWS 19/04/2019 : Pasen dit jaar garantie voor een ei-vol weekend.

Het zal u niet ontgaan zijn dat de Paashaas dit jaar heel wat evenementen in België rondgestrooid heeft. In uw zoektocht naar de lekkerste eitjes helpen we u graag een handje middels dit beknopte overzicht. (vrijdag 19 april) In JH De Wommel kan je dit weekend drie dagen lang genieten van het beste wat het minimal wave genre te ...

lees meer...
NIEUWS 19/04/2019 : Met Dark Entries gratis naar Nederland!

Het duurde een beetje langer dan voorzien, maar binnenkort zal de vernieuwde locatie van de Maastrichtse club de Muziekgieterij dan toch de deuren openen. Voor het allerlaatste evenement in de ‘oude’ Muziekgieterij slaat men aldaar de handen ineen met Linke Soto en EPM Music om met een affiche voor de dag te komen die de liefhebbers ...

lees meer...
NIEUWS 18/04/2019 : Angels of Liberty leeft nog een beetje ....

18 april 2017 verliet bezieler en zanger Voe Saint-Claire van Angels Of Liberty ons... Veel te vroeg. De groep deed mijn gothic rock minnend hart weer sneller bonzen met het fantastische debuut “Pinnacle Of The Draco” (2012), oorspronkelijk uit op het eigen Secret Sin label, dat bol stond van de klassiekers. Tenminste, in een rechtvaardige ...

lees meer...
INTERVIEW : EVI VINE - Er zijn wel een paar verhalen, maar mijn lippen zijn verzegeld… Misschien voor bij een biertje of zo…

Wie haar nog niet gespot had op Joy Division-tribute A Change of Speech… en haar eerste album …and so the morning comes gemist had, die kon Evi Vine in 2016 ontdekken op het Black Easter Festival in Antwerpen, waar ze haar tweede album Give Your Heart To The Hawks voor kwam stellen. Tijdens die editie speelden 2 artiesten het ...

lees meer...
NIEUWS 14/04/2019 : Gedonder in Kinky Star.

Onlangs mochten wij tot onze grote vreugde kennismaken met het nieuwe Belgische duo La Merde. Hun eerste cassette Dood En De Merde liet een verpletterende indruk achter bij uw recensent van dienst die niet toevallig hoog oploopt met The Moon Lay Hidden Beneath A Cloud en soortgelijke “wereld-serpenten”, net het straatje waarin ...

lees meer...
INTERVIEW : Trouwfe(e)st #3: ASHTORETH - Doordat er verschillende elementen in mijn muziek zitten weet ik mensen uit verschillende underground stromingen aan te spreken.

Als er een naam is binnen de Belgische underground waaraan je de laatste tijd onmogelijk ontsnappen kan, is het wel die van Ashtoreth. Hoewel Peter Verwimp nog maar enkele jaren onder deze noemer naam begon te maken in het dark ambient genre, wist hij zich al heel snel op te werken tot een naam om rekening mee te houden. Op de productiviteit ...